Hoe leuk is het om je beste vrienden voor hun housewarming een meubelstuk als cadeau te geven? En dat eindigt dan ook nog eens op hun slaapkamer! Laten we daar maar niet verder op ingaan. In deze blogpost gaan we zelf een nachtkastje maken. Of eigenlijk twee!

Het bouwen van deze set nachtkastjes vond ik echt een heel tof proces. Samen met onze vrienden hebben we eerst het ontwerp in 3d gemaakt. Zo waren ze van het begin af aan betrokken bij zaken als ontwerpkeuzes, kleur en afmetingen. En dan kom je samen tot het volgende ontwerp.

3d ontwerp nachtkastje

Benodigdheden

Materiaal

  • 18 mm MDF voor het kastje
  • 6 mm multiplex voor de achterkant
  • 12 mm multiplex voor de ladeconstructie
  • 6 mm multiplex voor de ladebodem
  • Ladegeleiders
  • Ladegreepje
  • Grondverf
  • Lakverf
  • Stalen onderstel

Gereedschap

Kastconstructie

De kastconstructie bestaat uit 18 mm MDF platen met schroefverbindingen en een 6 mm multiplex achterpaneel. Een relatief simpele “doos”.

Plaatmateriaal op maat zagen

Ik heb een kleine werkplaats en ben niet in bezit van een kwalitatief goede zaagtafel. Dat geeft meestal de nodige uitdaging voor het nauwkeurig op maat zagen van groter plaatmateriaal. Ik haal het plaatmateriaal bij de bouwmarkt en als je een enthousiaste medewerker daar hebt staan kunnen ze een aantal maten nauwkeurig voor je zagen.

Als ik een MDF plaat van 2,44 x 1,22 m koop (die sowieso niet in mijn auto past) dan laat ik de maten die voor mij het lastigste zijn door de bouwmarkt zagen en de rest doe ik dan zelf. De “lange” zaagsneden zijn in een kleine werkplaats lastiger, het afkorten kan prima. Bij de betere doe-het-zelf zaken kun je ook alle onderdelen op maat laten zagen.

Daarna heb ik de panelen met een cirkelzaag en zelfgemaakte zaagliniaal afgekort.

Verven

Normaal gesproken verwacht je de taak ‘verven’ ergens aan het einde van het project, maar het is vele malen makkelijker om een hoek te verven voordat het een hoek wordt. Voordat ik de kastconstructie in elkaar heb geschroefd heb ik daarom eerst de gehele binnenzijde voorzien van 1 laag grondverf en 2 lagen lakverf. Na het aanbrengen van de grondverf heb ik alles licht opgeschuurd met fijn schuurpapier (korrel 240). Dan krijg je een mooi strak eindresultaat.

De buitenzijde van de kastconstructie is ook gemakkelijk te verven nadat hij gemonteerd is. Deze heb ik wel alvast gegrond, maar het aflakken doen we pas als alles klaar is. Er moet namelijk nog van alles gedaan worden en dan is de kans groot dan je de lak zou beschadigen. En dat is zonde.

Schroefverbindingen

De bovenzijde van het nachtkastje zit vrij simpel in elkaar. Namelijk met schroefverbindingen. Schroeven zijn niet mooi, dus als ik schroeven gebruik is het uitgangspunt dat zo min mogelijk schroeven in het zicht komen te zitten als het meubelstuk klaar is. Daarom heb ik de volgende opties gekozen:

  • Schroefverbindingen met boormal (Pocket-Holes) voor de bovenzijde
  • Reguliere schroefverbinding vanaf de onderzijde

Als de lade op zijn plaats zit, zijn de Pocket-Holes in de bovenzijde namelijk niet meer zichtbaar. Hetzelfde geldt voor de schroeven aan de onderzijde. Zodra het stalen frame is gemonteerd, zie je hier niks meer van.

Pocket-Holes zijn schroefverbindingen waar je met behulp van een boormal en speciale zelftappende schroeven heel gemakkelijk plaatmateriaal aan elkaar kunt bevestigen.

Zodra de Pocket-Holes zijn geboord, kunnen de panelen aan elkaar worden verbonden. Wat mij betreft is er 1 gouden tip bij schroefverbinding:

Gebruik lijmklemmen!

Je hebt met je handen namelijk nooit voldoende kracht en stabiliteit om 2 panelen op de juiste de plaats te houden om vervolgens met je andere hand de schroeven erin te draaien. Dan is de kans groot dat de panelen niet netjes op elkaar aansluiten. Daarnaast heeft MDF de neiging om te delamineren (in laagjes te scheuren) als het niet wordt ondersteund vanaf de achterzijde. Dus, lijmklemmen! Ik gebruik sinds kort een aantal corpuslijmklemmen (of parallellijmklemmen) en dat werkt echt wel heel prettig. Het voordeel van deze klemmen ten opzichte van veelgebruikte schroefklemmen met zo’n rond kunststof dopje is dat je werkstuk niet gaat draaien als je de klem aandraait. Erg fijn!

Leg het zijpaneel op de werkbank, zodat je een vlakke referentie hebt. Plaats daarna het bovenblad ertegen en klem alles zachtjes vast. Zorg ervoor dat alles goed uitlijnt, draai de klemmen verder aan en schroef het paneel vast. Doe dit daarna ook met het andere zijpaneel.

Nu moet alleen de bodem nog worden bevestigd aan de zijpanelen. Hiervoor geldt wederom, gebruik lijmklemmen! Zorg ervoor dat alles netjes aansluit, zet de lijmklem erop, voorboren (inclusief verzinken) en vastschroeven.

Een laatste stap die nu van groot belang is voor het slagen van je project is controleren op haaksheid van de kastconstructie. Als de zijdes van de panelen zelf haaks zijn ten opzichte van elkaar en de zaagsneden zijn haaks ten opzichte van de vlakke zijden van de panelen, dan zou dit geen probleem moeten zijn. Controleer de haaksheid door de diagonalen op te meten en met elkaar te vergelijken. Deze zouden exact met elkaar overeen moeten komen. Is 1 diagonaal langer dan de ander, plaats dan een lijmklem in die richting en draai hem heel zachtjes aan totdat beide diagonalen even groot zijn.

En toen hadden we 2 dozen! Op de foto zie je schilderstape langs de verbindingen zitten. Dit heb ik gedaan, omdat ik ook lijm gebruikt heb in de schroefverbindingen voor extra stevigheid. Als je dan geen tape langs de verbindingen plakt, dan loop je het risico om de lak te beschadigen als je de lijmresten wilt verwijderen. Zonder lijm is de constructie ook voldoende sterk, maar mocht je lijm willen toepassen, gebruik dan tape.

Achterpaneel

De panelen zijn nu alleen op de hoeken met elkaar verbonden met schroeven en lijm, waardoor de kastconstructie in zijdelingse richting nog niet sterk is. Door een achterpaneel toe te voegen wordt de kast velen malen sterker, en daarvoor heb je helemaal geen dik materiaal nodig.

Nu kunnen we dit paneel simpelweg op maat zagen en tegen de achterkant aan schroeven of spijkeren, maar dan kun je de randen zien zitten en dat is niet zo netjes. Het is veel netter als het achterpaneel in de achterzijde valt. Hiervoor gaan we een sponning maken in de achterzijde van de kast met de bovenfrees en een sponningfrees.

Dit is nogal een stofrijk klusje. Zelfs met stofafzuiging is het lastig om al het stof op te vangen, omdat het werkstuk niet rondom is afgesloten tegen de bovenfrees. Draag hierbij dus zeker adembescherming, want stofdeeltjes van MDF zijn echt niet goed voor de gezondheid.

Het achterpaneel wordt 6 mm, dus stel je freesdiepte in op 6 mm. Als je een sponningsetje hebt, kun je de breedte van je sponning aanpassen door een grotere of kleinere lagergeleider op het bitje te zetten. De sponning moet voldoende groot zijn om lijm en spijkertje in kwijt de kunnen, maar er moet ook voldoende materiaal over blijven zodat de rand van het kastje niet te zwak wordt. Ik heb in dit geval een sponning van 10 mm breed aangehouden, ongeveer de helft van de plaatdikte.

Nadat je de sponning gefreesd hebt, zijn de hoeken van de sponning nog rond. Nu heb je 2 opties:

  1. De hoeken van de sponning vierkant maken met een beitel (en hamer)
  2. De hoeken van het achterpaneel afronden

Ik heb voor de 1e variant gekozen en dus de beitel erbij gepakt. Bij het gebruik van een beitel is het belangrijk kleine stukjes per keer weg te beitelen, zeker op zo’n zwakke rand als deze. Als je in 1 keer te veel weg wilt beitelen, dan loop je het risico dat de plaat gaat scheuren. Dus, beetje bij beetje!

Nadat ik alle hoeken van de sponning vierkant heb gemaakt, kan het achterpaneel op maat worden gezaagd. Ook deze heb ik aan beide zijden eerst voorzien van grondverf en aan de binnenzijde van 2 lagen lakverf. Daarna met lijm en spijkertjes vastgemaakt in de sponning.

Lade

De ladeconstructie bestaat uit 4 stroken van 12 mm multiplex en 1 bodemplaat van 6 mm multiplex. Het frontje is gemaakt van 18 mm MDF. Laten we beginnen met de ladeconstructie.

Lade constructie

Nu de kastconstructie klaar is kunnen we de werkelijke afmetingen van de ladeconstructie opmeten in de bestaande kast. Het is altijd nauwkeuriger om werkelijke afmetingen op te meten vanaf je project, dan alles vanaf je tekening te halen. Het kan zomaar zijn dat je ergens een mm fout zat.

De breedte van de lade is gelijk aan de ruimte tussen de zijpanelen minus de dikte van de ladegeleiders. Voor de diepte van de ladeconstructie houden we maximaal de afstand van de voorzijde van de kast tot het achterpaneel minus de dikte van het frontje (18 mm) aan, zodat het frontje gelijk komt met de voorzijde van de kast. Om veilig te zitten halen we hier nog eens 5 mm vanaf. Je kunt de lade namelijk gemakkelijk een stukje in diepterichting verplaatsen, maar dat lukt niet als de lade te diep is.

We zagen eerst plaatmateriaal in stroken van 10 cm. Daarna korten we de voor- en achterzijde af op de breedte van de lade en de zijkant op de gemeten diepte van de lade, minus de dikte van de voor- en achterzijde van de lade. Wordt de ladeconstructie bijvoorbeeld 300 mm diep, dan zijn de zijkanten dus (300-12-12=) 276 mm. Nadat je alles op maat hebt gezaagd, label dan elk onderdeel met potlood, zodat je ze niet door elkaar gaat halen.

Nu komt er een groef aan de binnenzijde van de ladeconstructie in het voorpaneel en de zijpanelen. In deze groef komt straks een 6 mm dikke bodemplaat. Hiervoor gebruiken we de freestafel met een 6 mm groeffrees. We stellen de groeffrees in op een diepte van ongeveer 5 mm op een afstand ten opzichte van de onderzijde van de lade van ongeveer 6 mm. De exacte afmetingen maken niet zoveel uit, maar je wilt hier niet te diep en niet te dicht bij de rand frezen, omdat je anders de rand van het zijpaneel te zwak maakt.

De groef in de zijkanten mag doorlopen over de hele lengte van het werkstuk, maar in de voorzijde gaan we een stopgroef maken. Deze stopt ongeveer 5 mm uit te zijkant, anders zie je de groef zitten als je de lade openmaakt. Om zo’n stopgroef te maken laten we het werkstuk van bovenaf rustig aan in een draaiend freesbitje zakken. Daarna frezen we de groef, en stoppen we net weer voor het einde. Schakel dan eerst de freesmachine uit, voordat je het werkstuk optilt. Gebruik daarna een 6 mm beitel om de ronde hoek van de stopgroef vierkant te maken.

We moeten nu alleen de achterzijde van de lade nog op maat maken. Dat is vrij simpel, want deze hoeft alleen iets smaller te worden. Hier komt geen groef in. De bovenzijde van het achterpaneel komt gelijk met de bovenzijde van de ladeconstructie, maar de onderzijde komt gelijk met de bovenzijde van de groef in het zijpaneel. Zo kunnen we de bodemplaat vanaf de achterzijde van de ladeconstructie gemakkelijk erin schuiven.

Voordat we de lade in elkaar schroeven, gaan we eerst alles voorzien van grondverf en de binnenzijde met 2 lagen lakverf. Klem nu weer de zijkant aan de voorzijde, boor en verzink de boorgaten en bevestig de panelen aan elkaar. De groef moet aan de binnenzijde van de lade zitten en rondom lopen. Zorg ervoor dat de onderkant van het achterpaneel gelijk zit aan de bovenzijde van de groeven in de zijpanelen. Controleer nu ook de ladeconstructie op haaksheid en pas aan waar nodig.

Meet de afstand tussen de groeven en zaag 6 mm multiplex op maat. Verf de bodemplaat zoals we ook de andere panelen hebben geverfd. Schuif de bodemplaat in de lade en zet deze met een paar spijkertjes vast tegen het achterpaneel van de ladeconstructie.

Ladefrontje

De ladeconstructie is nu klaar. Op naar het frontje. Het frontje van de lade is gemaakt van 18 mm MDF. We willen graag een constante schaduwlijn rondom het frontje hebben. Ik mikte hier op een schaduwlijn van ongeveer 3 mm rondom. De breedte van het frontje wordt dan de tussenmaat minus 6 mm (3 mm schaduwlijn per zijde). De hoogte van het frontje maakt niet zoveel uit, want daar hoeven we de schaduwlijn maar aan 1 zijde te stellen. Ik heb hier de tussenruimte horizontaal in tweeën gedeeld.

Ik heb een zogenaamde profielgreep toegepast als ladegreepje. Voordat we deze bevestigen aan het frontje, moeten we eerst een sparing frezen in de achterzijde van het frontje, zodat het greepje vlak in het paneel valt. Bepaal de locatie van het greepje en markeer de sparing rondom de profielgreep met een scherp markeermes of hobbymes. Stel vervolgens de bovenfrees in op een diepte gelijk aan de dikte van de profielgreep en frees het leeuwendeel van het materiaal weg binnen de lijntjes. Gebruik daarna een scherpe beitel om de sparing tot aan de markeerlijn op diepte te werken. Als je het goed gedaan hebt past het greepje als volgt:

Voordat we gaan schilderen maken we met een afschuinfrees nog een mooi detail aan het frontje. Bevestig het frontje nog niet aan de ladeconstructie. Dit doen we als laatste.

Lades monteren met ladegeleiders

De lade komt in de bovenzijde van het nachtkastje te zitten. Het is dan het makkelijkst om als referentie de onderzijde van het bovenblad aan te houden. Zet hiervoor het nachtkastje op z’n kop, met het bovenblad naar beneden.

Ik gebruik volledig uittrekbare kogelgelagerde ladegeleiders. Deze zijn erg makkelijk te monteren, lopen heel soepel en het fijne is dat je de lade helemaal open kunt te trekken zodat je overal gemakkelijk bij kunt. Een ladegeleider bestaat uit een loper en een laderail. Deze kun je uit elkaar halen, maar ze worden gemonteerd geleverd. Laat dat in eerste instantie ook zo. We gaan ze later uit elkaar halen.

De exacte locatie van de ladegeleider maakt niet zoveel uit. Ik heb ervoor gekozen om ze ongeveer in het midden van de lades te plaatsen. Pak een stukje resthout als afstandhouder en plaats deze tussen het bovenblad en de ladegeleider. Gebruik nu een combinatiehaak of schuifmaat om de dikte van het frontje over te nemen en schuif de ladegeleider met deze diepte richting het achterpaneel van het nachtkastje. Controleer of de ladegeleider in de goede richting staat, met de looprichting naar voren. Schroef de laderail vast aan het zijpaneel en herhaal deze stap met dezelfde afstandhouder voor de laderail aan de ander zijde.

Het kastje ligt nog steeds op z’n kop. Leg een afstandhouder van een paar mm (reststukje van 6 mm multiplex bijvoorbeeld) op de onderzijde van het bovenblad en leg hier de ladeconstructie op (ondersteboven!). Schuif de ladeconstructie inclusief loper een klein stukje naar voren en schroef het voorste deel van de loper vast aan de zijkant van de lastconstructie. Omdat we de ladegeleider terug hebben laten vallen met 18 mm (dikte van het frontje) stellen we de voorzijde van de loper gelijk aan de voorzijde van de ladeconstructie. Schuif het geheel nog een kleine stukje naar voren en plaats per zijde nog een schroef. Nu kun je de loper uit de laderail klikken en afmonteren.

Tot slot monteren we het ladefrontje. Omdat we het ladefrontje kleiner hebben gemaakt dan de opening, zullen we een schaduwlijn rondom het frontje krijgen. Deze willen we graag rondom even groot hebben. Hiervoor gaan we niet meten maar gebruiken we een trucje. Dit kan met een stok speelkaarten, of met opgevouwen papiertjes.

Zet het nachtkastje ondersteboven en schuif de ladeconstructie (zonder frontje) in de ladegeleider. Zet nu het frontje tegen de voorzijde van de ladeconstructie en stop zoveel kaarten of papiertjes aan beide zijden van het frontje als nodig is totdat je geen zijdelingse beweging meer hebt. Stel dat je hiervoor 5 kaarten nodig hebt (per zijde), plaats dan ook op 2 locaties 5 kaarten onder het frontje. Ongeacht wat de exacte afmeting nu precies is, weten we nu zeker dat de schaduwlijn rondom overal 5 kaarten dik is, en dus constant.

Gebruik een lijmklem om het ladefrontje tijdelijk vast te klemmen aan de ladeconstructie. Schuif de lade naar voren, boor en verzink twee gaten vanuit de binnenzijde en bevestig het frontje aan de voorzijde van de ladeconstructie. En voila, perfect passende lade!

Afwerking MDF

Voordat we het nachtkastje kunnen monteren op het stalen onderstel moet hij eerst nog verder worden afgewerkt. Aan de bovenzijde heb ik de twee zijkanten voorzien van een kleine afschuining. Daarna is alles rondom voorzien van 2 lagen lakverf.

Omdat de vlakke zijden van MDF heel erg glad en dicht zijn en de randen juist poreus, zul je (zonder behandeling) een verschil krijgen van afwerking, omdat de randen de verf veel meer opzuigen. Ideaal gezien heb je zo min mogelijk randen in je zichtwerk zitten, maar dat gaat niet altijd. Heb je toch randen, schuur ze dan met fijn schuurpapier, tenminste tot korrel 240. Hierdoor “deuk” je de vezels als het ware in elkaar waardoor het zuigend vermogen verminderd.

Daarnaast is het van belang alles eerst te voorzien van een laag grondverf. Dit sluit de poriën nog verder. Schuur de laag grondverf eerst nog een keer op voordat je gaan aflakken, dan heb je een mooi glad resultaat.

Stalen onderstel

De enige credits die ik voor het stalen onderstel kan opeisen is het ontwerp. Het op maat zagen van de kokerprofielen, in elkaar lassen en op kleur spuiten van het stalen frame heb ik namelijk volledig uitbesteed aan “het andere handige neefje” van de familie. Grote complimenten voor de maatvastheid en afwerking van dit frame.

Nou vooruit dan, ik heb nog één klein aandeel in dit deel van het project. Namelijk het vastschroeven van het frame aan de kastconstructie. Hiervoor hebben we in de hoeken van het stalen onderstel een klein lasplaatje gezet met een verzinkt boorgat. Let erop dat je de lengte van je schroef hierbij goed afstemt op de dikte van het plaatmateriaal, anders beschadig je bij een van de laatste handelingen je gehele project.

Tot slot hebben we onder de poten kunststof insteekdopjes geplaatst om krassen op de vloer te voorkomen.

Eindresultaat

En zo maken we zelf een nachtkastje. Ik ben heel blij met het eindresultaat en onze vrienden kunnen met een gerust hart slapen!


0 reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *